Correlation of serum leptin and ghrelin levels with endocrine and reproductive parameters in women with clomiphene citrate resistant polycystic ovary syndrome

Abstract

Amaç: Bu çalışmanın amacı klomifen sitrata dirençli polikistik over sendromlu (PKOS) hastalarda serum leptin ve ghrelin düzeylerinin endokrin parametreler\rve implantasyon oranları üzerine etkisini göstermektir.\rGereç ve Yöntemler: 150 mg klomifen sitratla yapılan ovulasyon indüksiyonuna cevap vermeyen otuz beş PKOS hastası çalışmaya dahil edilmiştir. Kontrol\rgrubuna da benzer yaş ve vücut kitle indeksine (VKİ) sahip PKOS olmayan otuz beş infertil kadın alınmıştır. Serum ghrelin, leptin ve diğer hormon değerleri\rsiklusun üçüncü gününde ölçülmüştür. Her iki grupta da IVF/ICSI uygulanmıştır. Bulgular: Yaş (29,4±0,11 vs 28,5±7,30), VKİ (24,3±3,07 vs 23,8±1,55), infertilite süresi (6,14±4,30 vs 6,03±1,28) açısından iki grup arasında anlamlı\rfarklılık yoktur. Serum ghrelin düzeyleri PKOS grubunda kontrol grubuna kıyasla anlamlı olarak düşük bulunmuştur (0,48±2,21 vs 1,19±4,02). Serum\rleptin düzeyleri ise PKOS grubunda kontrol grubuna göre anlamlı yüksek bulunmuştur (45,6±304 vs 16,5±0,32). Serum luteinleştirici hormon (LH),\rtestesteron insülin düzeyleri ve insülin rezistansı PKOS grubunda kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Serum leptin, VKİ (r=0,65,\rp<0,01), LH (r=0,53, p<0,02), insülin ve insülin rezistansı (r=0,74, p<0,03) arasında pozitif ve anlamlı korelasyon mevcuttur. Serum ghrelin ve LH\rdüzeyleri (r=-0,76, p<0,03) arasında negatif ve anlamlı korelasyon bulunmuştur. Serum ghrelin, testosterone düzeyleri, toplanan matür oosit sayısı (r=0,70,\rp<0,02), ve implantasyon oranları (r=0,79, p<0,03) arasında pozitif ve anlamlı korelasyon bulunmuştur.\rSonuç: PKOS hastalarında serum ghrelin düzeyleri ile implantasyon oranları arasında korelasyon bulunmaktadır.