Anonim Ortaklığın Haklı Sebeple Feshi Çerçevesinde Gündeme Gelen Bazı Hukuki Sorunlar

Abstract

6102 s. TTK m.531 hükmünde düzenlenerek hukuk sistemimizde yerini alan anonim ortaklığın haklı sebeple feshi davası, çoğunluk prensibinin uygulanmasına bağlı olarak ortaya çıkan menfaat ihlalleri ve yönetim işlevsizliklerini, duruma uygun düşen çözümler veya ortaklığın feshi yoluyla gidermeye yönelen bir azınlık hakkıdır. Bu dava, ortaklık yönetiminde söz sahibi olmayan, ortaklık üzerinde kontrol sağlama olanağından yoksun olan azınlık pay sahibine, özellikle yöneticilerin görevini suiistimal ettiği veya yerine getiremediği ve çoğunluğun buna izin verdiği hallerde, bu suiistimal katlanılmaz ölçüye ulaştığı takdirde, mahkeme aracılığı ile yönetime müdahale etme olanağı vermektedir. Bu dava, 6102 s. TTK ile kapalı anonim ortaklıklar yönünden kabul edilen kurumsal yönetim ilkelerinin çıkış noktasında var olan mülkiyet kontrol ayrımına bağlı yönetim sorunlarını gidermekte ve yönetimin denetlenmesinde önemli işlevlere sahip olabilecek bir araçtır. Davaya ilişkin en önemli özelliklerden biri, hâkime, davacının talebi ile bağlı olmaksızın, fesih yerine, duruma uygun düşen alternatif çözümlere karar verme yetkisi tanınmış olmasıdır. Bu şekilde hâkimin, belirli ölçülerde, ortaklığa müdahale etmesi mümkün olabilecektir. Bu çalışmada uygulamadaki önemi nedeniyle özellikle İsviçre Federal Mahkemesinin kararlarına konu olan haklı sebepler ve hâkimin karar yetkisi ile ilgili çeşitli problemler ele alınmıştır.